Het witte goud is nog altijd populair in Wijchen

Volgens de traditie is het vanaf begin april weer aspergeseizoen. De razend populaire groente kan tot ongeveer juni weer bij verschillende boeren in Nederland worden opgehaald. Wie de historie van Wijchen een beetje kent, weet dat de asperges een groot deel van de geschiedenis van het dorp vormen. De Wegwijs ging langs bij aspergeboer Rob Derks en zijn zoon Sven, waar ‘het witte goud’ nog steeds te vinden is.

Door Milan Sanders

De asperge zit diep geworteld in Wijchen. Kijk bijvoorbeeld naar de Valendries. Het woord ‘Vale’ staat voor arm, kaal en grauw. Het woord ‘Dries’ betekent ‘hooggelegen’. Asperges groeien het beste op hooggelegen, kale grond, wat ze daar vroeger dan ook in veelvoud deden. Zo stond Wijchen vol met nog veel meer aspergevelden.

Dat bevestigt Rob Derks ook: “Vroeger was het gebruikelijk dat kinderen in Wijchen voor en na school kwamen helpen op het land om asperges te steken. Ik heb nog meegemaakt dat ze dan met hun boeken vroeg in de ochtend al naar de boer kwamen, gingen helpen, vervolgens naar school gingen en direct na school weer terugkwamen. Tegenwoordig zie je dat niet meer, en dat is toch jammer.” De boer denkt zelf dat de reden is dat kinderen het minder leuk zijn gaan vinden. “Op deze manier blijven er steeds minder velden over als de volgende generatie het niet leuk vindt.”

Ondanks dat er minder met asperges gewerkt wordt en de Heumenseweg nog een van de enige plekken in de regio is waar ze ambachtelijk te verkrijgen zijn, is het witte goud bij de gemiddelde burger nog altijd populair. “We kregen met Pasen al telefoontjes of we ze al beschikbaar hadden. Zodra het april is, gaat de telefoon de hele dag door. We hebben vaste klanten die soms zelfs drie keer per week langskomen om weer asperges te eten,” vertelt Sven. De kracht van vader en zoon ligt volgens hen bij het ambacht. “We hebben eigen velden van twee hectare, de klanten zien ons steken en mensen die in de winkel komen zien ons sorteren en ermee bezig zijn. Het is een versproduct, rechtstreeks van de boer. Dat vinden mensen toch leuk.”

Maar voordat de asperges op het bord liggen, moet er veel gebeuren. Het totale traject duurt wel een goede vier jaar. “Dat begint met een veld: dat moet je een jaar van tevoren goed bemesten. Vervolgens ga je diep spitten, tot wel een meter, zodat de aspergewortel diep de grond in kan. In het tweede jaar koop je de planten, die je in april in de grond zet, zodra het goede weer begint. Het jaar daarop mag je beginnen met steken, maar slechts een deel, net als het jaar daarna. Pas daarna kun je, na vier tot vijf jaar, volledig steken.”

Toch houdt het harde werk hen niet tegen. “Het is hartstikke leuk om te doen en om de sociale contacten te hebben. Er staat soms zo’n lange rij hier voor onze asperges, dat geeft voldoening. Er komen hier ook regelmatig ouders of opa’s en oma’s met kinderen om er een leuke middag van te maken. Dan gaan ze ook nog even langs bij de kippen en de konijnen en springen ze op de trampoline.”

Volgens Rob is de asperge met een stukje ham, een eitje en een krieltje nog altijd het populairst. “Dat blijft traditioneel, maar je kunt er heel veel kanten mee op. Het kan in de oven, op de barbecue en in de wok.”

Tot slot leggen vader en zoon uit wat het werken met het witte goud voor hen zo leuk maakt. “De enthousiaste mensen en het contact zijn echt heel leuk. Het helpt mee dat het ‘maar’ drie maanden van het jaar zijn; dan blijft het toch bijzonder. En om eerlijk te zijn: na drie maanden elke dag van de week met asperges bezig te zijn geweest, is het niet erg als het er in juni weer op zit.”