
Nieuwe voorstellen moeten 3.100 Wijchenaren beter laten meedoen
Politieke aandacht groeit voor verbeteren basisvaardigheden
Voor veel inwoners is een brief van de gemeente of een digitaal formulier dagelijkse kost. Toch geldt dat niet voor iedereen. In Wijchen heeft naar schatting één op de tien inwoners moeite met lezen, schrijven, rekenen of digitale vaardigheden. Dat gaat om zo’n 3.100 mensen. Met vier gerichte voorstellen willen Annemarie Driessen en Joost Kersten van Kernachtig Wijchen daar verandering in brengen.
Door Lars Regeer
Wie moeite heeft met basisvaardigheden, loopt sneller vast. Een brief niet begrijpen, een online aanvraag niet kunnen afronden of moeite hebben met rekenwerk: het kan gevolgen hebben voor werk, gezondheid en financiële stabiliteit. “Als gemeente ligt er een verantwoordelijkheid om iedereen mee te laten doen,” zegt Driessen. “Daarom hebben we gesproken met scholen, de bibliotheek en ondernemers om te kijken waar het verschil gemaakt kan worden.”
Hoewel er in Wijchen al initiatieven lopen via gemeente, onderwijs en onder meer het Digitaalhuis van de bibliotheek, zien de initiatiefnemers ruimte voor verbetering. Volgens Kersten zijn veel inhoudelijke programma’s landelijk bepaald. “Daarom is gezocht naar knoppen waar lokaal wél aan gedraaid kan worden.”
Die zoektocht leverde vier te verbeteren punten op. Allereerst moet de samenwerking binnen het sociaal domein intensiever, zodat signalen sneller worden opgepakt en inwoners direct worden gewezen op passende ondersteuning. Daarnaast wordt gepleit voor een structurele inzet van taalambassadeurs: inwoners die uit eigen ervaring weten wat laaggeletterdheid betekent en anderen kunnen helpen de stap te zetten. Verder kan de samenwerking tussen werkgevers, uitzendbureaus en onderwijsinstellingen sterker, zodat werknemers laagdrempelig aan hun basisvaardigheden kunnen werken. En tot slot vragen Driessen en Kersten extra aandacht voor jongeren zonder diploma, om te voorkomen dat zij uit beeld raken.
Bij het opstellen van de nota spraken de initiatiefnemers met Rik Winsemius (directeur) en Gerard Poels (projectmedewerker digitale vaardigheden) van Bibliotheek Wijchen, en Marianne Vossenberg, docent basisvaardigheden bij het ROC. Volgens Winsemius draait het niet alleen om extra geld. “Het gaat om het beter benutten van wat er al is. Iemand die tijdens een gesprek over een uitkering merkt dat zijn of haar basisvaardigheden tekortschieten, stapt niet vanzelf de bibliotheek binnen. Hoe korter de lijnen, hoe groter de kans dat iemand geholpen wordt.”
Vossenberg ziet bovendien een verschil tussen doelgroepen. “Mensen met een migratieachtergrond weten ons vaak goed te vinden. De groep Nederlanders minder. Schaamte speelt een grote rol, terwijl met een klein zetje vaak al veel bereikt kan worden.” Volgens haar ligt de uitdaging in het doorbreken van taboes en het structureel onder de aandacht brengen van hulp.
De nota wordt na de verkiezingen aan de gemeenteraad voorgelegd om een oordeel te vormen. Dan wordt duidelijk hoe de verschillende partijen tegenover de voorstellen staan en welke richting gekozen wordt. De indieners hopen in ieder geval dat het onderwerp stevig wordt verankerd, bijvoorbeeld in het armoedebeleid dat in 2026-2027 op de agenda staat.